İsti havada bədənin "SOS" siqnalı: Ürəkbulanma və başgicəllənmədən necə qorunmalı?
İsti havalarda ürəkbulanma və başgicəllənmə bir çox insanın qarşılaşdığı, bəzən sadə bir narahatlıq, bəzən isə ciddi sağlamlıq problemlərinin xəbərçisi olan hallardır. Yüksək temperatur bədənin termorequlyasiya (bədən istiliyini tənzimləmə) sistemini gərginləşdirərək müxtəlif neqativ simptomlara yol açır.
Patrul.az araşdırmalarının nəticələrinə əsasən, isti havalarda yaranan ürəkbulanma və başgicəllənmənin kökündə duran əsas amillər bunlardır:
İsti havada bədən sərinləmək üçün intensiv şəkildə tərləyir. İtirilən maye və duzlar (elektrolitlər) vaxtında bərpa olunmadıqda, qan təzyiqi düşür, beyinə gedən oksigen azalır və nəticədə başgicəllənmə ilə ürəkbulanma baş verir.
Temperaturun uzun müddət yüksək olması bədənin daxili istiliyini kritik həddə çatdırır. Araşdırmalar göstərir ki, bu zaman bədən özünü soyuda bilmir və mərkəzi sinir sistemi zərər görməyə başlayır.
İsti bədən səthindəki qan damarlarının genişlənməsinə səbəb olur. Qan bədənin periferiyasına (ətraflara) doğru yönəldiyi üçün beyinə və daxili orqanlara gedən qan axını müvəqqəti azalır.
Xüsusilə ürək-damar xəstəlikləri, şəkərli diabeti olan şəxslər, yaşlılar və uşaqlar isti havanın bu təsirlərinə qarşı daha həssasdırlar.
İsti günlərdə bu simptomlardan qorunmaq üçün aşağıdakı sadə qaydalara əməl etmək lazımdır:
Bol maye qəbul edin: Susamağı gözləmədən gün ərzində 2-2.5 litr su için.
Günəşin pik saatlarında çölə çıxmayın: Saat 11:00-dan 16:00-dək kölgədə və ya sərin yerdə qalmağa çalışın.
Yüngül geyinin: Açıq rəngli, pambıq və bol geyimlərə üstünlük verin.
Ağır qidalardan qaçın: Yağlı və çox şirin qidalar bədənin istilik hasilatını artırır.
İsti havalarda başgicəllənmə və ürəkbulanma, bədənin bizə verdiyi bir “SOS” siqnalıdır. Bu simptomlara laqeyd yanaşmaq ciddi fəsadlara yol aça bilər. Odur ki, isti günlərdə bədənin maye balansını qorumaq və günəşdən qorunmaq sağlamlığın qarantıdır. Simptomlar keçməzsə, mütləq həkimə müraciət edilməlidir.
Cəmilə Cəfərzadə






