Bu gün internetdə insanların psixologiyasına təsir edən kifayət qədər oyun var. Bunların bəziləri hətta insanı intihar səviyyəsinə çatdırmağa sövq edir. İnternet istifadəçiləri arasında uşaqların da olduğunu nəzərə alsaq, bu halın hansı təhlükəyə səbəb olacağını təsəvvür etmək çətin deyil. Hətta internetdən istifadə zamanı qarşımıza çıxan tövsiyə xarakterli oyunlar arasında insan psixologiyasına mənfi təsir etmək gücündə olanları da var.

Patrul.az-a mövzu ilə bağlı açıqlama verən psixoloq Zeynəb Əyyubovanın sözlərinə görə, son illər yeniyetmələri hədəf alan Mavi Balina kimi təhlükəli oyunlar onların psixoloji sağlamlığına ciddi zərər verə biləcək risklər yaradır:

“Bu tip oyunların əsas məqsədi uşaqlarda qorxu, tənha qalma hissi, özünə inamsızlıq və emosional asılılıq yaratmaqdır. Yeniyetmənin qərarvermə mexanizmi tam formalaşmadığı üçün onlar manipulyasiyaya daha tez məruz qala bilirlər. Belə oyunlar uşaqlarda stressi artırır, depressiv emosiyalar yaradır və özünə zərər vermə düşüncələrini gücləndirə bilir.

Valideynlər bu halların qarşısını almaq üçün aşağıdakı tədbirləri görməlidirlər:

Uşağın duyğularını sərbəst şəkildə ifadə edə biləcəyi mühit yaratmaq ən güclü qoruyucu faktordur. Valideynlər mühakiməsiz, anlayışlı dinləyici olmalıdırlar”.

 

Psixoloq tövsiyə edib ki, internetdə təhlükəli oyunların mövcudluğu barədə uşaqlara məlumat verilməli, onların sosial şəbəkə istifadəsi, qruplar və tətbiqlər nəzarətdən keçirilməlidir:

“Mümkünsə valideyn nəzarəti tətbiqlərindən istifadə olunmalıdır.

Kəskin əhval dəyişikliyi, özünəqapanma, gecə saatlarında gizli telefon istifadəsi, bədəndə izlərin olması kimi əlamətlər risk göstəricisi ola bilər. Real həyatda sosial əlaqələrin güclənməsi yeniyetməni virtual manipulyasiyalardan qoruyur. Xobbiyə, idmana, yaradıcılıq fəaliyyətlərinə yönləndirmək faydalıdır.

Şübhəli davranışlar müşahidə edilərsə, psixoloqla görüşmək gecikdirilməməlidir. Erkən müdaxilə uşağın psixoloji təhlükəsizliyi üçün çox önəmlidir.

Nəticə olaraq, təhlükəli oyunlar yeniyetmələrin psixikasına ciddi təsir göstərərək onları emosional olaraq manipulyasiya edə bilər. Valideynlərin diqqətli olması, açıq ünsiyyət qurması və vaxtında psixoloji dəstək təmin etməsi bu risklərin qarşısını almaqda əsas rol oynayır”,– deyə o əlavə edib.

Ləman Sərraf