Müasir həyat tərzi, gec bitən iş saatları və nizamsız qidalanma vərdişləri bir çox insanı gec saatlarda yemək yeməyə məcbur edir. Lakin mütəxəssislər bildirirlər ki, bu vərdiş ilk baxışdan zərərsiz görünsə də, uzunmüddətli perspektivdə sağlamlıq üçün ciddi fəsadlara yol aça bilər. İnsan orqanizmi gecə saatlarında istirahət rejiminə keçdiyi üçün qəbul edilən qidalar gün ərzindəki kimi asan həzm olunmur.

Patrul.az-ın araşdırmasına görə, gec saatlarda yemək ilk növbədə çəki artımına səbəb olur. Axşam və gecə metabolizma yavaşladığından, qəbul edilən kalorilər enerji kimi sərf olunmur, əksinə, yağ şəklində toplanır. Bu da piylənmə riskini artırır və zamanla insulin müqaviməti kimi problemlərə yol aça bilər. Mütəxəssislər xüsusilə gecə şirin və yağlı qidaların qəbulunu ən təhlükəli vərdişlərdən biri hesab edirlər.

Bu vərdiş eyni zamanda mədə-bağırsaq problemlərinə səbəb olur. Gec yemək mədə turşusunun artmasına, qastrit, reflüks və ürək yanması kimi narahatlıqların güclənməsinə gətirib çıxarır. İnsan uzanıqlı vəziyyətdə olduqda mədə turşusu daha asan qida borusuna qalxır və bu da gecə boyu narahatlıq yaradır, yuxunun keyfiyyətini aşağı salır.

Gec saatlarda qidalanma yuxu pozuntularına da təsir göstərir. Dolmuş mədə ilə yatmaq orqanizmin rahat şəkildə istirahət etməsinə mane olur. Bu zaman yuxuya getmək çətinləşir, yuxu səthi və tez-tez bölünən olur. Nəticədə səhərlər yorğunluq, halsızlıq və diqqət dağınıqlığı müşahidə edilir.

Bundan əlavə, gec yemək hormonal balansı poza bilər. Gecə saatlarında melatonin hormonu ifraz olunur və bu hormon həm yuxu rejimini, həm də maddələr mübadiləsini tənzimləyir. Gec qidalanma melatoninin ifrazını azaldaraq bədən saatının pozulmasına səbəb olur. Uzun müddət davam edən bu vəziyyət stress səviyyəsini artıra və psixoloji gərginlik yarada bilər.

Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, ideal halda son yemək yatmazdan ən azı 2–3 saat əvvəl qəbul edilməlidir. Əgər gec acıqlma qaçılmazdırsa, ağır yeməklər əvəzinə yüngül və asan həzm olunan qidalara üstünlük verilməlidir.

Nəticə olaraq, gec saatlarda yemək vərdişi təkcə artıq çəki ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda həzm sistemi, yuxu keyfiyyəti və ümumi sağlamlıq üzərində mənfi təsir göstərir. Sağlam həyat tərzinin əsas şərtlərindən biri isə bədən saatına uyğun qidalanmaq və orqanizmin istirahət ehtiyacına hörmətlə yanaşmaqdır.

Ləman Sərraf