Ramazan ayında bir çox insanın iftardan sonra güclü yuxusu gəlir. Bu hal həm fizioloji proseslərlə, həm də qidalanma vərdişləri ilə birbaşa bağlı ola bilər. Düzgün qidalanma və həyat tərzi dəyişiklikləri ilə bu vəziyyəti minimuma endirmək mümkündür.

Patrul.az-ın məlumatına görə, iftardan sonra yaranan kəskin yuxululuq və halsızlıq çox vaxt “qan şəkəri şoku”, yəni insulin səviyyəsindəki dalğalanmalarla əlaqələndirilir. Gün boyu ac qalan orqanizmə birdən-birə ağır və karbohidratla zəngin qidalar daxil olduqda qanda qlükoza səviyyəsi sürətlə yüksəlir. Orqanizm bunu tənzimləmək üçün daha çox insulin ifraz edir və nəticədə qan şəkəri qəfil aşağı düşür. Bu isə yuxululuq və zəiflik hissi yaradır.

Araşdırmalar göstərir ki, iftar süfrəsində balanssız qidalanma, xüsusilə yağlı, qızardılmış və şəkərli qidaların çoxluğu bu vəziyyəti daha da gücləndirir. Əksinə, zülal, lif və kompleks karbohidratlarla zəngin qidalar daha stabil enerji səviyyəsi təmin edir və gün ərzində yığılan yorğunluğun təsirini azaldır.

Bu problemin qarşısını almaq üçün ideal iftar ardıcıllığına əməl etmək tövsiyə edilir. İftara 1-2 ədəd xurma və bir stəkan ilıq su ilə başlamaq daha məqsədəuyğundur. Xurma tərkibindəki təbii şəkər və lif sayəsində qan şəkərini kəskin deyil, tədricən artırır, su isə orqanizmi nəmləndirərək həzmi asanlaşdırır.

Bundan sonra yüngül şorba qəbul etmək tövsiyə olunur. Az duzlu mərci, tərəvəz və ya yayla şorbası mədəni əsas yeməyə hazırlayır və ilkin toxluq hissi yaradır. Şorbadan sonra 10-20 dəqiqəlik fasilə vermək xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu müddət ərzində beyinə doyma siqnalı çatır, qan şəkəri nisbətən stabilləşir və həddindən artıq yeməyin qarşısı alınır. Həmin fasilədə yüngül hərəkət etmək və ya qısa gəzinti həzm prosesini aktivləşdirə bilər.

Əsas yeməyə isə tərəvəz və ya salatla başlamaq, daha sonra zülal mənbələrinə – ət, toyuq və ya balığa keçmək tövsiyə edilir. Karbohidratlı qidalar, məsələn plov və ya makaron isə ən sonda və kiçik porsiyalarla qəbul edilməlidir. Yeməyi asta-asta və yaxşı çeynəyərək yemək həzmi asanlaşdırır və orqanizmin qəfil yüklənməsinin qarşısını alır.

Şirniyyatların qəbulu da diqqət tələb edir. Onları iftardan dərhal sonra deyil, ən azı 1-2 saat sonra yemək daha düzgündür. Ağır şərbətli desertlər əvəzinə südlü şirniyyatlar və ya meyvələrə üstünlük verilməsi tövsiyə olunur.

Eyni zamanda iftardan sonra yüngül fiziki aktivlik, xüsusilə qısa gəzinti qan dövranını yaxşılaşdırır, həzmi sürətləndirir və yuxululuğun qarşısını alır. Dərhal uzanmaq isə əksinə, həm həzmi çətinləşdirir, həm də halsızlığı artırır.

Bir sözlə, iftar sonrası yuxululuq təbii fizioloji hal olsa da, düzgün qidalanma ardıcıllığı, porsiyalara nəzarət və aktiv həyat tərzi ilə bu vəziyyəti effektiv şəkildə azaltmaq mümkündür. Bu, həm gündəlik enerjini qorumağa, həm də ümumi sağlamlığı yaxşılaşdırmağa kömək edir.