Müasir dövrdə müharibələr təkcə cəbhədə deyil, həm də informasiya məkanında gedir. Xüsusilə son günlər Yaxın Şərqdə ABŞ və İsrailin İrana birgə hücumları, İranın isə cavab olaraq bir neçə ölkədəki ABŞ bazalarına zərbələr endirməsi Dubay və ətraf bölgələrdə hərbi gərginlik yaradıb. Bu şəraitdə turistlərin və yerli sakinlərin sosial şəbəkələrdə açdıqları canlı yayımlar ciddi təhlükəsizlik riski yaradır. Bir çoxları üçün “maraqlı kadr” olan bu videolar əslində real vaxt rejimində düşmənə ötürülən kəşfiyyat məlumatına çevrilir.

Patrul.az-ın araşdırmasına görə, hərbi əməliyyatlar zamanı mülki şəxslərin etdiyi paylaşımlar ordunun müdafiə xəttini və insanların təhlükəsizliyini birbaşa risk altına qoyur. Araşdırmanın əsas nəticələri bunlardır:

Rəqəmsal kəşfiyyata dəstək

Canlı yayım zamanı kadrlarda görünən xırda detallar – binanın damı, küçə reklamı və ya üfüq xətti düşmən tərəfindən geolokasiya proqramları vasitəsilə dərhal analiz edilir. Bu isə raketlərin hədəfə dəyib-dəymədiyini yoxlamaq üçün qarşı tərəfə “pulsuz kəşfiyyat” imkanı yaradır.

Hava Hücumundan Müdafiə sistemlərinin ifşası

Canlı yayımlarda görünən “dəmir günbəz” və ya digər raket əleyhinə sistemlərin işıq izləri həmin batareyaların yerləşdiyi mövqeləri üzə çıxarır. Araşdırmalar göstərir ki, belə paylaşımlardan sonra düşmən həmin müdafiə nöqtələrinə təkrar zərbələr endirə bilir.

GPS koordinatlarının ötürülməsi

Smartfonlar canlı yayım zamanı aktiv şəkildə məlumat paketləri göndərir. Hərbi texnologiyalar bu siqnalları tutaraq yayımın edildiyi nöqtəni bir neçə metrlik dəqiqliklə müəyyən edə bilir. Nəticədə turistlər fərqində olmadan qaldıqları oteli və ya sığındıqları binanı potensial hədəfə çevirirlər.

Psixoloji təxribat və panika

Canlı yayımlar çox vaxt hadisəni olduğundan daha dramatik və xaotik göstərir. Bu isə əhali arasında süni panika yaradır. Patrul.az-ın qeyd etdiyi kimi, panika zamanı yaranan izdiham və qəzalar bəzən hərbi zərbələrin özündən daha çox insan itkisinə səbəb olur.

Müharibə və ya gərginlik zonasında olan hər kəs bilməlidir ki, çəkilən hər bir kadr potensial olaraq raketin istiqamətini müəyyənləşdirən məlumat ola bilər. Təhlükəsizlik ekspertləri xəbərdarlıq edir: Çəkməyin, paylaşmayın, canlı yayım açmayın. Yadda saxlayın ki, sizin bir anlıq “maraqlı videonuz” kiminsə son görüntüsünə çevrilə bilər.