Adətən deyirlər ki, saat 6-dan sonra yemək olmaz. Bəs bunun əsl səbəbi nədir, bilirsinizmi? Çoxları bunu arıqlamaq üçün “qızıl qayda” kimi qəbul edir, bəziləri isə ümumiyyətlə mif sayır. Açığını desək, məsələ nə bu qədər sərt qaydadır, nə də tamamilə uydurma. Sadəcə illərlə düzgün izah olunmadığı üçün yarımçıq başa düşülüb.

Patrul.az mövzu ilə bağlı araşdırma edib.

İşin əsli budur ki, problem saatın özündə deyil. Yəni saat 6-da yemək birdən-birə zərərli, 17:59-da isə faydalı olmur. Bədənimizin işləmə prinsipi saatdan çox ritmlə, yəni bioloji saatla bağlıdır. Gün ərzində maddələr mübadiləsi daha aktiv olur, axşama doğru isə yavaşlayır. Bu o deməkdir ki, gec saatlarda yeyilən qidalar daha çətin həzm olunur və enerji kimi istifadə olunmaq əvəzinə daha çox ehtiyat kimi, yəni yağ şəklində yığılır.

Amma məsələ təkcə metabolizmdə deyil. Axşam saatlarında insanlar adətən daha az hərəkət edir. Gün ərzində yediklərinizi yandırmaq üçün bədən işləyir, amma gecə artıq bu proses zəifləyir. Üstünə bir də ağır və kalorili yeməklər əlavə olunanda, nəticə demək olar ki, qaçılmaz olur. Yəni problem “saat 6” yox, “yeyib sonra hərəkətsiz qalmaq”dır.

Digər tərəfdən, gec yemək yuxuya da təsir edir. Dolu mədə ilə yatmaq həm narahatlıq yaradır, həm də yuxunun keyfiyyətini aşağı salır. Bədən istirahət etmək əvəzinə həzm prosesi ilə məşğul olur. Nəticədə səhər daha yorğun oyanırsınız və bu da gün ərzində iştahın artmasına səbəb olur. Bir sözlə, gecə yeməyi təkcə çəkiyə yox, ümumi həyat keyfiyyətinə də təsir edir.

Burada bir incə məqam var ki, hər kəsin gündəlik rejimi eyni deyil. Kimsə saat 10-da yatır, kimsə isə gecə 2-də. Ona görə də “hamı üçün saat 6 qaydası” məntiqli deyil. Əsas prinsip budur ki, yatmazdan təxminən 2-3 saat əvvəl yeməyi dayandırmaq lazımdır. Bu, bədənə həm həzmi başa çatdırmaq, həm də rahat yuxuya hazırlaşmaq imkanı verir.

Əgər axşam acırsınızsa, bu o demək deyil ki, özünüzü məcburən saxlamalısınız. Sadəcə seçim önəmlidir. Yüngül və asan həzm olunan qidalar, məsələn, qatıq, meyvə və ya az kalorili bir şey həm aclığı yatırar, həm də bədəni yormaz. Əsas yanlış gecə ağır yeməklərə üstünlük verməkdir.

Bir sözlə, “saat 6-dan sonra yemək olmaz” fikri bir qədər şişirdilmiş, amma tam əsassız olmayan bir yanaşmadır. Əsas məsələ konkret saat deyil, bədənin ritmini anlamaq və ona uyğun davranmaqdır.

Ləman Sərraf