Son illərdə texnologiyanın həyatımıza sürətlə nüfuz etməsi ilə smartfonlardan istifadənin sağlamlığa təsirləri barədə müxtəlif problemlər ortaya çıxıb. Bunlardan biri də telefonla uzun müddət danışmağın insanın üz cizgilərinə və ümumi duruşuna təsir edə bilməsidir. Bəs bu nə qədər doğrudur? Texnologiya həyatımıza rahatlıq gətirsə də, onun yaratdığı fiziki və psixoloji təsirlər də getdikcə daha çox diqqət çəkir. Xüsusilə, smartfonlardan gündəlik həyatımızda çox istifadə etdikcə, üzümüz və bədənimiz bu vərdişin “səssiz qurbanları”na çevrilə bilir.

Patrulaz.az telefondan uzun müddət istifadənin və ekrana baxmağın insan sağlamlığına və fiziki görkəminə olan mümkün təsirlərini təqdim edir:

Boyunun əyilməsi, yaranan qırışlar

Telefonla danışarkən və ya mesaj oxuyarkən mütəmadi olaraq, başımızı aşağı əymək “texno-boyun” adlanan bir vəziyyətə səbəb ola bilər. Uzunmüddətli aşağı baxmaq boyunda dərin qırışların yaranmasına və duruş pozulmasına gətirib çıxarır. Bu, həm də üzün alt hissəsində sallanmalara yol aça bilər.

Dəriyə təzyiq və istilik

Telefonu qulağa sıxmaq, dəriyə həm istilik, həm də təzyiq göstərir. Bu, xüsusilə, yanaq hissəsində sızanaq, ləkə və dəridə incəlməyə səbəb ola bilər. Telefonun çirkli olması səbəbindən danışarkən onun üzdəki dəriyə təması nəticəsində mikroblar asanlıqla üzə keçə bilər.

Skolioz riski

Telefonu düzgün olmayan pozada istifadə etmək, xüsusilə də uzun müddət eyni tərəfə əyilərək danışmaq, onurğanın formalaşmasına mənfi təsir göstərə bilər. Bu vəziyyət zamanla postural skolioz deyilən, duruşla bağlı onurğa əyriliyinə səbəb ola bilər. Əgər insanda əvvəldən yüngül skolioz varsa, bu vərdiş onu daha da ağırlaşdırar.

Bədən dili və emosional təsir

Telefonla danışarkən insanın bədən dili tam görünməsə də, mimiklər və duruş hələ də emosiyaları əks etdirə bilir. Bu zaman üz əzələləri fərqli gərginliklərə məruz qalır və zamanla bu da cizgilərdə dəyişikliklərə səbəb ola bilər

Göz qıymaq və görmə problemləri

Telefonun ekranına uzun müddət baxmaq, xüsusilə də zəif işıqda və ya uzaq məsafədən, gözlərin yorulmasına və göz ətrafında incə qırışlara səbəb olur. İnsanlar tez-tez fərq etmədən gözlərini qıyır, bu da göz ətrafı əzələlərdə yorğunluq yaradır.

Telefonun elektromaqnit radiasiyasının təsirləri

Smartfonlar elektromaqnit şüalanma (radiasiya) yayır. Uzun müddət telefondan istifadə və telefonu dəridən uzaq tutmamaq bu radiasiyaya daha çox məruz qalmaq deməkdir. Bəzi araşdırmalar göstərir ki, elektromaqnit radiasiyası dəri hüceyrələrinin qocalmasını sürətləndirə, üz cizgilərində erkən yaşlanmaya səbəb ola bilər. Beyin toxumasına mənfi təsir göstərə, yuxu pozğunluqları və baş ağrılarına yol aça bilər. Hələ də bu mövzuda tam elmi razılıq yoxdur, amma uzunmüddətli radiasiya təsirinin araşdırılması vacibdir. Buna görə də, telefonla danışarkən mümkün qədər “hands-free” (qulaqcıq və ya bluetooth) istifadə etmək və telefonu dəridən uzaq tutmaq tövsiyə olunur.

Bəs mütəxəssislər bu barədə nə düşünür?

Psixoloqların fikrincə, ünsiyyət zamanı mesajın yalnız 7%-i sözlərdən, 38%-i səs tonundan, 55%-i isə bədən dilindən ötürülür. Ancaq telefon danışığında bədən dili vizual olaraq görünmədiyi üçün bu 55% itmiş olur. Bu isə emosiyaların daha çox səs tonu və mimik ifadələr üzərindən ötürülməsi deməkdir. Nəticədə üz əzələləri daha artıq yüklənə bilər.

Həm telefonla danışarkən, həm də ekran qarşısında zaman keçirərkən düzgün duruş və istifadəyə diqqət etmək vacibdir. Cihazlardan istifadə etmə tərzimiz təkcə sağlamlığımıza deyil, eyni zamanda görünüşümüzə də təsir göstərir. Telefonlar həyatımızı asanlaşdıra bilər, lakin diqqətsiz istifadə onların gözə görünməyən fəsadlarını da özü ilə gətirə bilər.

Gülbəniz Səfərova