Oyanan təbiət, qıcıqlanan immunitet: May ayı niyə allergiyanı artırır?
May ayında allergik reaksiyaların artması həm təbiət hadisələri, həm də şəhər mühitinin xüsusiyyətləri ilə birbaşa bağlıdır.
Patrul.az-ın apardığı araşdırmalar və müşahidələr bu dövrdə vətəndaşların diqqət yetirməli olduğu bir neçə mühüm məqamı üzə çıxarır:
Polinoz: “gül teoremi”nin görünməyən tərəfi
May ayında müxtəlif ağacların (xüsusilə çinar, qovaq və söyüd) və çəmən otlarının çiçəklənməsi pik həddə çatır. Araşdırmalar göstərir ki, küləkli havalarda tozcuqlar (polen) kilometrlərlə məsafəyə yayıla bilir.
Səhər saatlarında havada tozcuq miqdarı ən yüksək səviyyədə olur. Allergiyadan əziyyət çəkənlər üçün bu saatlarda açıq havada olmaq risklidir. May ayının sonunda şəhər küçələrində yaranan “ağ pambıq” örtüyü (qovaq toxumları) həm mexaniki qıcıqlandırıcı rolunu oynayır, həm də digər allergik tozcuqları özündə daşıyaraq reaksiyanı kəskinləşdirir.
Şəhər tozu və egzoz qazlarının təsiri
Bakı kimi böyük şəhərlərdə allergiyanın daha ağır keçməsinin səbəbi yalnız təbiət deyil. Egzoz qazları və sənaye dumanı tozcuqların strukturu ilə birləşərək onların allergik təsirini artırır. Magistral yolların yaxınlığında yaşayan insanlarda allergik rinit və astma tutmaları daha çox qeydə alınır.
May ayı həm də mövsümi meyvələrin (çiyələk, alça) dövrüdür. Bəzi hallarda tozcuğa allergiyası olan şəxslərdə müəyyən meyvələrə qarşı “çarpaz reaksiya” yarana bilər. Araşdırmalar göstərir ki, məhsulun yetişdirilməsində istifadə olunan kimyəvi qatqılar allergik fonu daha da ağırlaşdırır.
Patrul.az-dan qorunma tövsiyələri:
Havalandırma: Evi daha çox yağışdan sonra havalandırmaq lazımdır, çünki yağış tozcuqları yerə oturdur.
Gigiyena: Küçədən evə daxil olduqda saçları yumaq və paltarları dəyişmək vacibdir, çünki tozcuqlar parça və saç üzərində asanlıqla toplanır.
Eynək istifadəsi: Günəş eynəkləri gözləri birbaşa tozcuq təmasından qoruyan sadə, lakin effektiv vasitədir.
Bu araşdırmalar göstərir ki, may ayı gözəl olduğu qədər də həssas bünyəli insanlar üçün diqqət tələb edən bir aydır. Sağlamlığınızı qorumaq üçün bu sadə qaydalara əməl etmək yazın keyfini çıxarmağa kömək edəcək.
Cəmilə Cəfərzadə






